Вечерний Лицей и Игорь Варакса. Когда заканчивается каменный век

%d1%82%d0%b8%d1%82%d1%83%d0%bb%d1%8c%d0%bd%d1%8b%d0%b9

Мы продолжаем обзор проектов, мест, учреждений и идей, представляющих альтернативу школьному образованию. Мы уже говорили о домашнем образовании, рассмотрели частную образовательную структуру, а теперь хотелось бы представить государственное учреждение, которое умножает учебные навыки школьников и готовит их к поступлению. Причем желательно, чтобы подготовка эта не привязывалась к конкретной группе лиц и охватывала как можно больше учеников. Поскольку я сам выпускник Лицея БГУ, куда при таком поисковом запросе отправиться, сомнений у меня не возникало. Сегодня мы поговорим о такой структуре внутри Лицея БГУ, которая называется «Вечерний Лицей», т.е. обо всем, кроме собственно лицеистов (о них уже и так предостаточно).

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Принцип сохраняем прежний: я внедрился в штат Лицея и год наблюдал механизм функционирования изнутри, чтобы показать его с точек зрения ученика, родителя, преподавателя и журналиста. Поехали.

Основные понятия

Но для начала, чтобы по дороге нашего обзора не возникло путаницы, давайте разберемся в терминологии. Соглашаясь на сотрудничество с Лицеем БГУ, Вы можете воспользоваться тремя его образовательными услугами:

1. Вечерний Лицей – так принято называть всё, что происходит в Лицее после 16.00, когда лицеисты заканчивают учебу. Но на самом деле классическое понятие «Вечерний Лицей» следует применять конкретно к курсам подготовки к поступлению в Лицей БГУ (т.е. это преимущественно занятия для 9-ых классов, помогающие им освоить учебную программу, необходимую для сдачи вступительных испытаний).

2. Курсы подготовки к централизованному тестированию – здесь занимаются 11-ые классы, готовящиеся к поступлению в вузы. Это опция не для лицеистов – ей могут воспользоваться все «простые смертные» и выбрать любую комбинацию предметов (так что не нужно пугаться вывески «Лицей БГУ»

3. Дистанционное обучение – это интерактивный курс, на который вы подписываетесь единоразовым платежом и получаете доступ к теоретическим, тренировочным и контрольным материалам, составленным преподавателями Лицея (для 9-ых классов стоимость одного модуля колеблется от 18 до 36 руб., для 11-ых – от 30 до 60 в зависимости от объема модуля).

Все эти виды предлагаемой образовательной деятельности находятся на вкладке «Платные услуги» официального сайта Лицея БГУ.

Если вы ученик

То вам лучше поторопиться. Группы в Лицее заполняются быстро и достаточно заблаговременно до старта. Обычно к лету туда уже не попасть, поэтому, если вы настроились активно готовиться, спланировать стратегию с родителями нужно заранее, тем более вся регистрация электронная – вам достаточно просто заполнить форму на сайте Лицея.

С учетом того что группы сформированы задолго до начала занятий, состав их, как правило, фиксированный (т.е. велика вероятность, что с теми, с кем вы начинали, вы и доберетесь до финиша: для многих постоянство состава определяет комфорт). Если говорить про количество человек, то в группах подготовки к поступлению в Лицей это число равно 15, для подготовки к ЦТ за исходную берется цифра 8. По ходу года она может возрасти до 10 человек, но не более того, и случается это редко.

Каждый ученик получает персональный ID и автоматически вносится в электронную базу Лицея, и все оценочно-контрольные разборки осуществляются только через электронные дневники и журналы. Многие преподаватели активно используют мультимедиа, так что, если всё сойдется, вы сможете поработать с интерактивными досками и разного рода мобильными приложениями, хотя классику никто не отменял. Кстати, по поводу классики: Лицей щедр на раздаточные материалы, так что с наглядностью проблем тоже не будет.

Занятия проходят парами, так что готовьтесь грызть нужный гранит 4 академических часа (или три астрономических). В этом Лицей дает фору многим курсам подобного плана: трехчасовое занятие предложит вам далеко не каждый (классический формат репетиторских центров – 2 или 1,5 часа).

img_0002

Если вы родитель

То вас в первую очередь будет интересовать стоимость занятий. Лицей в этом отношении очень лоялен:.для 11-ых классов полгода работы обойдется чуть менее, чем в 350 руб. С учетом того, что занятия продолжительнее, чем в стандартном райдере по Минску, астрономический час выходит менее 6 рублей, а два астрономических уложатся в 11,5. Для младших (с учетом большей наполняемости группы) ценник еще приятнее: там выйдет за полугодие чуть больше 200 руб. Правда, и в первом, и во втором случае оплата вносится единовременно за полугодие, так что посещение занятий остается целиком и полностью на совести ваших детишек и вашей коллективно-семейной. Если вы пропускаете занятия, перекалькуляцию делать никто не будет.

Одно очень серьезное конкурентное преимущество Лицея перед другими учебными заведениями – это попытка выстроить максимальную обратную связь с родителями (желательно, чтобы они при этом, конечно, мало-мальски владели компьютером). Лицей «прикручен» к порталу Schools.by – на данный момент лучшему по Беларуси ресурсу электронных дневников и журналов. В электронном журнале учителя и автоматически в электронном дневнике у ребенка отражается исчерпывающая информация по занятию (тема, вид деятельности, отметка, комментарий к отметке, домашнее задание + можно прикреплять электронные файлы), так что при желании быть в курсе дел ребенка вы будете максимально в курсе. Даже если он утаил от вас пароль от дневника, вас могут зарегистрировать в системе Лицея отдельно, и у вас будет совершенно автономный доступ к контролю за учебным процессом.

%d1%8d%d0%bb%d0%b5%d0%ba%d1%82%d1%80%d0%be%d0%bd%d0%bd%d1%8b%d0%b9-%d0%b4%d0%bd%d0%b5%d0%b2%d0%bd%d0%b8%d0%ba

Если вы преподаватель

Если вы преподаватель «со стороны», вам назначат собеседование, но чаще всего в Лицей возвращаются его выпускники и идут туда не с целью заработать космические деньги, а по зову крови, если хотите, а потом встраиваются в основную систему Лицея. Наставники, работающие с лицеистами, все преподают на Вечернем Лицее, так что жаловаться на то, что «царь ненастоящий», вариантов не будет.

Преподаватель, работающий на подготовку к ЦТ, в плане выбора программы, конечно, более волен (все, кто давно крутится в этой сфере, уже вдоль и поперек изучили специфику тестов и знают, что им делать – в этом отношении жесткого контроля нет). Ты должен дойти до финиша – как идти к этому финишу, решай сам (каждый педагог уже для себя определил систему). На курсах подготовки к поступлению в Лицей требования к соответствию программы жестче, потому что у вступительных испытаний есть регламент – по сути дела ты занимаешься не общим развитием ребенка и не прививаешь ему интерес к учебе: все-таки, если он собирается учиться в Лицее, с интересом к учебе у него все в порядке (кстати, преподавателям Лицея в этом отношении везет гораздо больше, чем всем остальным преподавателям вокруг: массовая доля заинтересованных детей среди бродящих по коридорам здания, гораздо выше, чем в среднем по каждой школе). На Вечернем Лицее решается конкретная задача – сделать так, чтобы ребенок не спасовал перед экзаменационным листом. Качество вашей работы среди 9-классников измерить достаточно просто: стоит элементарно оценить процент абитуриентов из твоей группы, оказавшихся в итоге учащимися Лицея.

Никакой бумажной работой на Вечернем Лицее вы тоже загружены не будете: вся отчетность электронная – ее можно заполнить ночью и дома. Кстати, Лицей обладает очень солидной ресурсной базой, так что недостатка в возможностям распечатать, вывести на экран и, если изъявите желание, поработать с интерактивной доской (коль умеете) не наблюдается.

Но особенно интересно то, как для преподавателей Вечернего Лицея рассчитывается ставка. Изначально стоимость часа у всех одинакова – 9 руб/час. Но в Лицее существует система рейтинга преподавателей. Он складывается из разных факторов (в том числе учитывается мнение учеников о преподавателе), и, в случае получения вами высоких рейтинговых баллов, ваша ставка может возрасти до 15 руб/час. Для сравнения: в школе моя ставка считалась по тарифу 3 руб/час.

Поэтому с учетом того, что Лицей БГУ – это все же государственное учреждение, всё вышеупомянутое рассчитано максимально логично, а значит, самое время поговорить с тем, кто отвечает за логичность этого построения. Среди выпускников ходит шутка о том, что в Лицее два директора: один «светлый» – один «темный», или один «дневной» – один «ночной» а точнее, вечерний). За всё, что происходит с Лицеем и лицеистами, отвечает Макар Шнип, а все, что происходит с Лицеем по окончании пар у лицеистов, находится в ведении другого человека. Из первых уст информация всегда надежнее, так что мы предлагаем Вам BONUS-интервью и знакомство с человеком, фигура которого для Лицея является знаковой.

***

BONUS

Пока мы активно спорим (или делаем вид, что спорим), какая система оценивания более адекватна, как должна выглядеть школьная форма и изменится ли что-то, если мы начнем учиться на полчаса позже, на третьем этаже Лицея БГУ сидит человек, который одним щелчком мыши может продвинуть наше образование на несколько лет вперед. Мы, погрязшие в журналах, отчетах, планах воспитательной работы просто не замечаем этот XXI век на дворе (или не хотим замечать: может, нам так удобнее). Но, если присмотреться внимательно, будет видно, что человечество к сегодняшнему дню наработало столько инструментов для смены эпох в педагогике (в крайнем случае для апгрейда педагогических мастеров нынешнего поколения), что, собрав их все в связку, можно явственно осознать: будущее уже наступило. И архитектором этого будущего для белорусского образования готов стать Игорь Варакса – преподаватель кафедры физики Лицея БГУ и руководитель структуры, носящей имя «Вечерний Лицей».

%d0%b2%d0%b0%d1%80%d0%b0%d0%ba%d1%81%d0%b0-%d0%b8-%d0%bd-copy

 

Досье:

Игорь Николаевич Варакса – преподаватель кафедры физики Лицея БГУ, учитель-методист, кандидат физико-математических наук (в 1995 г. окончил Лицей БГУ, а в 2000 г. – физический факультет Белгосунивеситета), заместитель директора по учебной работе Лицея БГУ, разработчик системы дистанционного обучения E-LYCEUM.

Игорь Николаевич преподавал физику в нашем филологическом классе, но тогда в Лицее реализовывалась модульно-блочная система обучения и непрофильные предметы мы слушали исключительно обзорно. Поэтому точка отсчета моего знакомства со сферой интересов этого человека сместилась лет на десять вперед, когда мне довелось попасть на курсы повышения информационной грамотности для преподавателей Лицея БГУ на зимних каникулах, и там (совершенно бесплатно, кстати: это не внебюджетка – это личная инициатива Игоря Николаевича) мы услышали то, за что в современном мире платят большие деньги, хотя бы потому, что это чистой воды эксклюзив. Нам говорили про Google-формы, Google Classroom и много разных наворотов для оптимизации учебного процесса (к сожалению, я успел посетить не все занятия). Но особенно мне тогда запомнилась модная мобильная штука – ZipGrade, приложение, которое одним фотощелчком проверяет тестовые работы. Принцип схож с принципами работы какой-нибудь Aurasma, основанной на технологии дополненной реальности, или любой программки, работающей с модными сейчас QR-кодами. Ты раздаешь детям специальную форму (ее можно просто распечатать на бумаге), они зарисовывают кружочки с правильными ответами, а учитель в программу проверки закладывает матрицу правильных ответов, а затем мобильным телефоном сверяет детские работы с образцом. Проверка мгновенная – результат рассылается детям сразу по факту:

zipgrade

Проблема только в том, что большинство подобных ресурсов англоязычные, а согласитесь: мы сразу даем задний ход, когда нас просят пройти регистрацию, да еще и на английском языке, чтобы затем методом тыка ковыряться в новинках буржуазного Запада. В связи с этим Игорь Николаевич уже к сентябрю этого года сооружает бомбу, которая разорвет образовательный мир и разделит всю его историю на «до» и «после». Он готовит к выпуску белорусскоязычный мануал к ста наименованиям различных платформ, программ и приложений для организации образовательного процесса. Вдумайтесь только: человек освоил 100 англоязычных ресурсов и предлагает пошаговую инструкцию, как ими пользоваться даже тем, кто не владеет английским. Просто представьте себе масштаб, степень уникальности этого явления!

Когда я пришел побеседовать о вечернем лицее, о летних наработках и идеях для будущего, Игорь Николаевич как всегда был погружен в процесс и с порога продемонстрировал мне новую находку – мобильное приложение PhotoMath – программу для решения математических примеров и уравнений. Суть такая: наводишь фокус камеры телефона на пример, и программа выдает тебе ответ, а потом пошагово расписывает решение. Прелесть в том, что она распознает все международные математические символы, в том числе и в рукописном варианте. Игорь Николаевич продемонстрировал на примере учебника, как она работает и показал мне этот видеоролик:

Вот так спонтанно началась наша беседа.

О КНИГЕ И ОБРАЗОВАТЕЛЬНЫХ ПОДКАСТАХ

– Ролик 2014 года. Мы, Беларусь, отстаем от всего этого в некоторых сферах на два-три года, в некоторых и больше. Как Вам удается доставать такие материалы с опережением?

– Я ўвесь час слухаю актуальные рэчы на падкастах. Існуе Education Podcast Network, я падпісаны на тыя падкасты, якія мяне цікавяць. Гэта ўсё англамоўныя рэсурсы, але ёсць вельмі цікавыя распрацоўкі.

У філалагічнай вобласці пакуль гэтага мала, але штосьці можна знайсці. Напрыклад, існуе такая праграма PeerGrade – дзеці пішуць сачыненне, а настаўнік распрацоўвае крытэрыі ацэньвання і распісвае па рубрыках, а затым раздае вучням сачыненні выпадковым чынам. Табе, напрыклад, патрэбна прачытаць пяць сачыненняў тваіх аднакласнікаў (ты не ведаеш, чые яны, і ты не ведаеш, хто ацэньвае цябе). Калі ў чымсьці сумняешся, можна паставіць пэўныя сімвалы пры праверцы, каб настаўнік, які мадэруе працэс, звярнуў увагу. Такім чынам дзеці аналізуюць, на якія крытэрыі настаўнік робіць акцэнт, і пасля пачынаюць на свае работы глядзець інакш. У выніку намаганнямі вучняў чарнавое ацэньванне ўжо зроблена, і настаўніку застаецца толькі злёгку ўнесці карэктывы. Гэта прыклад функцыянавання праграмы, якая актывізуе зваротную сувязь.

Когда разговор зашел о приложениях, «закрывающих» филологические запросы, я уже испугался, что Игорь Николаевич нашел программу, пишущую за ученика сочинение. Но он меня успокоил: мол, такую еще не изобрели, но рассказал еще про любопытную разработку, которая называется WriQ – программа филологического анализа текста (правда, англоязычного). Ты «вбиваешь» в поле свое сочинение, а она анализирует его по нескольким критерием: разумеется, грамматика, затем лексический состав и богатство синтаксических конструкций, – а потом выносит вердикт, насколько «взросло» Вы владеете письменной речью:

Большасць прадуктаў бясплатная, але, калі ты хочаш пашырыць магчымасці праграмы, можна і заплаціць. Самай галоўнай праблемай для большасці настаўнікаў будзе англійская мова. Я, напрыклад, год з нечым таму пачаў актыўна слухаць адукацыйныя падкасты. Ёсць цэлая платформа Education Podcast Network – самыя розныя падкасты: для дырэктароў школ, настаўнікаў розных профілей і г. д. Самы першы для мяне – Сult Of Pedagogic – гэта the best of the best of the podcasts. Большасць інфармацыі на пачатку я ўзяў адсюль. У апошнім выпуску распавядаецца аб тым, як зрабіць выкладанне на парах больш карысным (прым. – у Ліцэі заняткі праводзяцца парамі, а не ўрокамі), адпаведна, даюцца пяць розных схем правядзення ўрокаў па парах.

Google Teacher Tribe – падкаст пра Google, House Of EdTech, Teacher Cast – там шмат новай інфармацыі і цікавыя інтэрв’ю з настаўнікамі-наватарамі, аўтарамі кніг, Truth for Teachers – позірк аўтаркі Энджэлы Уотсан сфакусаваны на тым, як прадуктыўна выкарыстоўваць свой час, супрацьстаяць выгаранню і г.д. Ёсць пяць-шэсць падкастаў, якія я ніколі не прапускаю, заўсёды іх гляджу і слухаю: па дарозе на работу, з працы да дому, – і гэта дапамагае падтрымліваць свой узровень. Таму, калі быў эксперымент па мабільнай адукацыі і настаўнікі з эксперыментальных пляцовак даволі часта прасілі патлумачыць, як карыстацца той ці іншай праграмай, у мяне ўзнікла ідэя, што трэба зрабіць такі мануал. Скот Фіцджэральд казаў: “Не пішыце, калі хочаце штосьці сказаць – пішыце, калі вам ёсць што сказаць”. Вось мне ёсць што сказаць, таму я вырашыў узяцца за такую працу – напісаць дапаможнік для настаўнікаў, каб гэта быў першы крок іх развіцця ў плане адукацыйных тэхналогій. Можна, канешне, кожны раз сустракацца і расказваць гэта ўсё нанова, а можна адзін раз напісаць, а потым спасылацца на гэты рэсурс і рухацца далей.

– В Лицее проходил эксперимент по переводу детей на электронные учебники, работу с ридерами, электронной бумагой и т. д. Где он теперь? Что с ним?

– Тады былі ўзяты прылады, якія не надта ўплываюць на зрок і г.д. Гэта ўсё класна, але патрэбна было больш інтэрактыву. На рыдарах можна кніжкі дома пачытаць, у тым ліку і падручнікі (тады яшчэ не было магчымасці спампоўваць іх з adu.by), але яны паступова страчваюць сваю вартасць. Адзін з рыдараў у мяне захаваўся з тых часоў, але імі нязручна карыстацца. Па сутнасці, электронныя кнігі зараз – гэта звычайныя кнігі, пераведзеныя ў PDF-файлы, а трэба напрацаваць інтэрактыўны кантэнт. Мы ў Ліцэі БДУ не можам зрабіць кантэнт пад ўсе падручнікі – гэта занадта шырока і маштабна, таму працавалі з тым, што ў нас было (зрабілі арганічную хімію, а зараз вось дапісваем відэа для неарганікі і да верасня зробім электронную кнігу па неарганічнай хіміі, якая будзе вельмі падобная да падручніка-навігатара, зробленага намі раней).Працэс рухаецца – той эксперымент быў зроблены для таго, каб вызначыць, ці варта выкарыстоўваць электронныя прылады ў адукацыйным працэсе. Ён сваю ролю адыграў, і зараз ёсць неабходны кантэнт, а ў кожнага вучня (асабліва на старэйшай ступені) ёсць прылада. Мы прыйшлі да таго этапа, калі ўсе падручнікі ўжо ёсць, і іх можна ўзяць з adu.by ці mbook, спампаваць сабе на тэлефон, усталяваць адпаведную праграму і карыстацца.

– Изменилась ли технически жизнь в Лицее благодаря Вашему увлечению новейшими разработками, организующими образовательный процесс?

– Я шмат рэчаў перабраў, але зараз без гэтых сродкаў я сваё жыццё, як настаўнік, цяжка ўяўляю. GradeCam змяніў усё за два-тры гады. Два гады таму, мы правяралі ўступныя кантрольныя работы па фізіцы наступным чынам: пасля заканчэння іспыту работы зашыфроўваюць (працуе шыфравальная камісія), прыносяць экзаменацыйнай камісіі (гэта 10-12 чалавек) недзе а першай-другой гадзіне, мы раздзяляемся: хтосьці правярае задачы, хтосьці тэставую частку. Працуем да позняга вечара, моцна стомленыя, таму што трэба пільна праверыць больш за 600 работ. Летась я ўжо выкарыстоўваў ZipGrade для праверкі тэставай часткі. Калі правяралі задачы, зноў сабралася ўся кафедра, але яна працавала толькі гадзіну замест шасці – усё астатняе я сканаваў і правяраў пры дапамозе тэлефона. У гэтым годзе экзаменацыйная камісія складалася толькі з двух чалавек: Леанід Рыгоравіч (прым. – Марковіч, загадчык кафедры фізікі Ліцэя БДУ) і я. Калі ў мінулым годзе прыходзілася тэлефонам фатаграфаваць работы – гэта таксама нязручна ў такім аб’ёме – зараз бяром сканер, 600 работ засоўваем, усё скануецца – і мы маем усе бланкі адказаў абітурыентаў у электронным выглядзе. Закідваем у GradeCam, ён усё распазнае, і мы бачым поўную статыстыку па кожным заданні. Тут такая ступень дэталізацыі інфармацыі! У рэшце рэшт самым складаным застаецца ўкласці вынікі праверкі ў работы абітурыентаў. А самае галоўнае, потым лёгка праводзіць апеляцыю: стаіць камера, дзеці прыходзяць, камера здымае, яны глядзяць фотаздымак сваёй работы, бачаць свае адказы і правільныя адказы. Правяраюць каб пры сканаванні не было памылак. Калі раней у сярэднім адбывалася 10-15 апеляцый кожны год на 600 правераных работ, звязаных з чалавечым фактарам, то ў апошнія два гады апеляцыя падаецца толькі па адной з шасцісот правераных работ.  Нездарма лозунг сэрвіса GradeCam – “Power To The Teacher”.

%d0%b0%d0%bf%d0%b5%d0%bb%d0%bb%d1%8f%d1%86%d0%b8%d1%8fТак проходит апелляция по результатам вступительных экзаменов в Лицей БГУ

– Лицей за последние 10 лет значительно обновился в плане мультимедийных средств. Это была Ваша инициатива – компьютеризировать Лицей, проследить за тем, чтобы он был оснащен в соответствии с современными образовательными запросами?

– Я тут увогуле ні пры чым. Інтэрактыўныя дошкі – гэта класна, але ёсць такі выраз: “Добраму настаўніку яна не патрэбна, а дрэннаму не дапаможа”. Безумоўна, з ёй зручней працаваць, таму першую інтэрактыўную дошку мы набывалі недзе ў 2008 годзе, потым гэты працэс рухаўся паступова (былі дастаткова дарагія рашэнні). Самы галоўны крытэрый – гэта жаданне настаўніка, а не імкненне адміністрацыі прадэманстраваць, што яна ёсць. Зараз у нас на 26 кабінетаў 14 інтэрактыўных дошак і яшчэ 3 кабінеты, дзе проста экран + праектар, апошні год мы нічога не набывалі, зараз плануем паставіць яшчэ адзін мульціборд на другі паверх. Але падыход такі: калі ў настаўніка ёсць жаданне, гэта жаданне трэба забяспечыць (і выкарыстоўвацца такая дошка будзе з большым КПД), а не так, што спачатку яе табе ў клас паставяць, а потым ты будзеш шукаць шляхі яе выкарыстання.

%d0%b7%d0%b0%d0%b4%d0%b0%d1%87%d0%b0

О МЕТОДИКЕ

– Как организована Ваша работа на курсах?

– Мы карыстаемся тэхнікай “перагорнутых урокаў”. Сэнс такі: усё ж такі людзі, якія прыходзяць падрыхтавацца да ЦТ, ведаюць, што ім трэба, таму ў іх ёсць матывацыя. Як праходзіць “перагорнуты ўрок”? Напачатку тэорыю трэба паўтарыць – вучыць на занятках не трэба, а паўтарыць трэба. На кожным курсе ёсць заданне праглядзець відэалекцыі (яны падрыхтаваны і запісаны Леанідам Рыгоравічам Марковічам, а пасля “заліты” на электронную платформу E-LYCEUM). Гэта цікавыя лекцыі: там ёсць і “шоу”, там ёсць і веды.

Гэта абавязковая частка, якую трэба прайсці. Пасля трэба прачытаць тэорыю і абавязкова выканаць тэсты. Я усім вучням задаю хатняе заданне, і яны павінны прарашаць 50-60 задач на тыдзень – задачы самага рознага ўзроўню па тэме, якую мы ў дадзены момант праходзім. Плюс дадаткова я прапаную паглядзець выдатны рэсурс па фізіцы: ёсць такі Рышальеўскі Ліцэй у Адэсе, і там выкладае Павел Віктар (прым. – Віктар – гэта прозвішча). Ён, як і наш Леанід Рыгоравіч, транслюе свае лекцыі: нікуды не спяшаецца, усё настолькі выдатна разабрана, такія тлумачэнні, ён так акуратна піша – я ў захапленні! Мы з ім сустракаліся на фізбаях яшчэ ў 90-ыя гады: спачатку я сам быў фізбайцом, потым прыязджаў у якасці кіраўніка каманды. Тое, што ён зрабіў у Рышэльеўскім Ліцэі, – гэта вельмі каштоўны матэрыял. У яго ёсць запісы не толькі лекцый, але і асобных ўрокаў па рашэнні тыпавых задач.

На занятках мы правяраем тое, што вучні прарашалі дома. Калі ёсць памылкі, мы разбіраем гэтыя памылкі, калі усё добра, мы рухаемся далей. У клас прыходзім дзеля таго, што нам карціць даведацца, тое што мы не ведаем. То бок асноўнае навучанне (тое, што адбываецца ў школе) праходзіць дома. На электронным рэсурсе я сабраў відэатлумачэнні рашэнняў задач, якія таксама можна паглядзець. А самі сустрэчы – гэта высвятленне праблем, прабелаў у ведах і запаўненне гэтых прабелаў.

– Есть ситуации, когда Вы читаете полноформатные лекции на курсах?

– Не, у меня трохі іншы падыход. Тэарэтычна мы можам успомніць нейкую формулу. Лекцыі ўжо запісаны – я не раскажу лепей. Так, я раскажу па-іншаму, але гэта не будзе лепей. Калі нешта незразумела, я магу патлумачыць.

– Есть ученики, которые «отваливаются» по дороге? Т.е. им было лень посмотреть лекции, соответственно, они пришли неподготовленными и не понимают того, что происходит на занятии?

– Канешне, ёсць дзеці, якія робяць не ўсё, аб чым я іх прашу, ёсць тыя, хто не паспявае (на групу з 10 чалавек гэта 1-2 вучні). У мінулым годзе быў адзін вучань, які праз паўтара месяца “знік” з заняткаў. Напэўна, не для ўсіх гэтая форма аптымальна падыходзіць, але мне здаецца, што для зацікаўленых яна “самае тое”. У ліцэістаў з матывацыяй увогуле няма праблем – на мой факультатыў па падрыхтоўцы да ЦТ з іх прыходзіць чалавек 50-60 штотыдзень. Я думаю, каб гэта была некарысна і непатрэбна, так ніхто б не хадзіў. Прычым я кожны год збіраю водгукі і прапановы па ўдасканаленні працэса. Дзеці былі зацікаўлены ў відэаразборах задач – я гэта зрабіў, таму наступнае пакаленне будзе ўжо вучыцца з відэа. Тады ўжо трэба падумаць, чым я буду займацца: дома, калі ў іх нешта не атрымаецца, яны паглядзяць відэа. Калі рашэння задачы няма на серверы, дзеці напішуць справаздачу і я зноў зраблю відэа. Нават, не ведаю тады, хто да мяне будзе прыходзіць па суботах.

p1000894

– Парадокс. Вы своей работой постепенно вытесняете себя с работы.

– Яшчэ Стыў Джобс сказаў: “Лепш мы самі сябе з’ямо, чым нас з’есці хтосьці іншы”, – так што гэта нармальна. Ты ўвесь час рухаешся, робіш што-небудзь новае.

– Как происходит контроль за выполнением Ваших требований?

– На Google Classroom, на E-Lyceum ёсць дэдлайны. На занятках я вучням даю онлайн-тэсты, яны выконваюць іх на смартфонах і адразу бачаць правільныя і няправільныя адказы. Я аналізую статыстыку і тлумачу тыя задачы, якія не атрымаліся ў большасці вучняў. Тыя, хто справіўся ці каму нецікава задача, рашаюць тое, што я ім раздаю – я паралельна гляджу, як яны гэта рашаюць. То бок ты займаешся з кожным паасобку, але з усімі разам. Ізноў-такі без сэрвіса Socrative мне было б цяжка плённа працаваць з аўдыторыяй у якой 50-60 вучняў. А так я бачу разгорнутую статыстыку па рашэннях і калі напрыклад толькі пару вучняў памыліліся, то я проста падыходжу і тлумачу ім іх памылкі, пры гэтым ўся група рухаецца на перад і я не адцягваю сваімі тлумачэннямі ўвагу тых, каму яны не трэба.

– Регистрацией учеников во всех электронных системах занимаетесь Вы?

– На E-Lyceum яны самастойна рэгіструюцца, у Socrative, якім я карыстаюся для правядзення тэстаў, яны таксама запісваюцца самі, толькі ў Google Classroom ім трэба разаслаць коды, але гэта вельмі проста.

– Все преподаватели вечерних курсов настолько виртуализированы при работе?

– Па-рознаму, канешне, выкладаюць: хтосьці ў “крэйдавым перыядзе”, хтосьці напалову. Мой калега Міхаіл Сіленкоў, супрацоўнік кафедры, распрацаваў цэлы набор задач і пытанняў, якія падводзяць да ўзроўню, калі можна рашаць тыя задачы, што прапаную я. У меня гэтая частка адсутнічае, а ён якраз яе распрацаваў. Я думаю злучыць усё гэта ў адзін дапаможнік, каб можна было дапамагчы не толькі матываваным абітурыентам, якія ў пэўнай ступені валодаюць матэр’ялам школьнага курса фізікі, але і тым каму, па сутнасці прыдзецца вывучаць увесь курс фізікі з нуля. У гэтым годзе плануем адпрацаваць гэты дапаможнік на падрыхтоўчых курсах да ЦТ, а ў наступным выдаць у электронным і, як кажа Леанід Рыгоравіч Марковіч, пратонным (чытай: папяровым) выглядзе.

– Сколько я слушаю, у меня складывается ощущение, вы все охвачены идеей изобретения идеального человека (в данной ситуации – универсального курса физики).

– Так, які будзе пасаваць не толькі для ліцэістаў, але і для усіх вучняў. У гэтым накірунку галоўнае – гэта тое, каб усе нашы напрацоўкі можна было прымяніць і дасягнуць добрых вынікаў. Мая мара стварыць Ліцэй БДУ без межаў, каб кожны вучань Беларусі, мог пабываць у нас на парах, хоць бы і віртуальна.

О ВЕЧЕРНЕМ ЛИЦЕЕ

– Мне всегда казалось, что Лицей до 16.00 и Лицей после 16.00 – это два разных учебных заведения. Насколько масштабна структура «Вечернего Лицея»?

– Атрымліваецца, што 9-класнікаў у нас вучыцца больш, чым ліцэістаў. Толькі фізіка-матэматычнага профілю 24 групы 9-ых класаў. Калі усіх злучыць: 24 ФМ, 12 груп хіміка-біялагічнага профілю, 4 інфарматычнага, 4 гістарычнага, 6 філалагічнага, – атрымаецца 810 чалавек толькі ў 9-ых класах. А яшчэ дадайце восьмыя класы (60 чалавек) – 870 вучняў на падрыхтоўчых курсах з 8-9 класаў (гэта больш, чым асноўны склад Ліцэя ў паўтары разы). Яны, канешне, прыходзяць сюды на два дні ўсяго і на меншы час, таму па часе дзённы Ліцэй дамінуе. Паколькі вечаровы ліцэй – гэта амаль аднагодкі, атрымліваецца, што усе яны адна вялікая паралель.

– Судя по тем цифрам, которые Вы называете, Вечерний Лицей в рекламе не нуждается?

– Мы раней рабілі рэкламы, але паглядзелі: што з рэкламай, што без яе ў сярэднім колькасць заявак прыблізна аднолькавая.

– Какая стоимость обучения на Вечернем Лицее и на курсах подготовки к ЦТ?

– Групы розныя па колькасці чалавек: падрыхтоўка да ЦТ – аснова за 8 чалавек, а падрыхтоўка да паступлення ў Ліцэй – аснова за 15. Таму для 15 чалавек кошт вылічваецца як 2,57 руб. за акадэмічную гадзіну, а для групы ў 8 чалавек 1 гадзіна ідзе за 4,26 руб. У інфарматыка-матэматычных групах навучаецца па 12 чалавек, таму кошт складае 3 р. 11 к.

У гэтым годзе на курсы “Вечаровы Ліцэй” можна запісацца, запоўніўшы онлайн-форму. У нас яшчэ ёсць рэзервовы спіс: гэта тыя, хто не змог патрапіць, бо форма абмежаваная колькасцю месцаў у групы. Шчыра кажучы, запіс скончыўся яшчэ ў чэрвені, толькі гісторыка-грамадазнаўчы профіль закрыўся не так даўно, то бок да пачатку заняткаў групы цалкам сфарміраваны. І ў такім выпадку, калі спрабуеш запісацца, праграма прапануе табе прайсці ў рэзервовы спіс. Зараз у гэтым спісе 368 чалавек, якія знаходзяцца па-за межамі сфарміраваных груп.

– Но, несмотря на то что продолжают поступать запросы, вы не будете открывать дополнительные группы?

– Не, таму што Ліцэй не гумовы, мы не можам дабудаваць некалькі класаў ці паверхаў. Можна паглядзець у рэзервовым спісе, што карыстаецца попытам. 92 з 368 (кожны чацверты!) – гэта інфарматыка-матэматычны напрамак. Але мы не можам набраць больш за 4 групы, таму што ў нас толькі 2 кабінета інфарматыкі і іх магчыма заняць у аўторак, сераду і суботу – астатні час у кабінеце дзенныя заняткі, падрыхтоўка да алімпіяд, кансультацыі – карацей, вельмі цяжка знайсці час. Яшчэ 90 чалавек у рэзерве – гэта фізіка-матэматычны профіль. Восьмы клас карыстаецца попытам, але мы набіраем толькі 4 групы. Таму ў рэзервовага спіса ёсць шанец толькі тады, калі хтосьці з асноўнага адмовіцца. Але зараз ужо ўсе анкеты запоўнены.

– На курсы подготовки к ЦТ та же схема?

– Так, таксама можна запісацца праз электронную форму. Але камплектацыя адбываецца па трошкі іншым прынцыпе. У 9-ым классе ты адразу ідзеш на пару прадметаў у залежнасці ад профіля (то бок цябе адразу запісваюць на заняткі па фізіцы і матэматыцы ці па хіміі і біялогіі) – там ні 1, ні 3, ні 4 прадмета немагчымы. А калі ты рыхтуешся да ЦТ, ты можаш выбіраць любыя камбінацыі прадметаў, якія патрэбны ў ВНУ. Ты можаш запісацца на адзін прадмет, на два, на тры – на колькі заўгодна, таму запіс ідзе па прадметах, а потым мы размяркоўваем па групах (зыходзім з мінімуму ў 8 груп + астатніх у рэзервовы спіс). Такім чынам, рэгістрацыя ў гэтым годзе зроблена праз анлайн-запіс.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

– Преподаватель Вечернего Лицея программу составляет и компонует так, как он хочет?

– У нас ёсць зацверджаны план. Калі мы кажам пра абітурыента Ліцэя, пра план яго падрыхтоўкі, то ёсць дэманстрацыйныя варыянты тэстаў, ёсць спецыфікацыя. Таму хочаш ты ці не хочаш, але мусіш прытрымлівацца спецыфікацыі, але гэта абгрунтавана тым, што спецыфікацыя, навучальны план – гэта адзіны комплекс, усё знітавана, зыходзячы з гэтага дакумента складаюцца заданні да ўступнага іспыту. У вучня ёсць канкрэтная мэта – паступіць у Ліцэй, таму мы павінны стварыць для гэтага канкрэтныя ўмовы. Тады мы павінны іх не абстрактна вучыць фізіцы як навуцы – мы павінны навучыць, як прымяняць свае веды, як рашаць задачы.

– Вот Вы насчитали 810 человек 9-ых классов. Сколько из них реально будут лицеистами?

– 810 слухачоў Вечаровага Ліцэя, у 10-ю паралель Ліцэя БДУ мы набіраем 264 чалавека, гэта значыць, сярод слухачоў курсаў УЖО конкурс больш за 3 чалавекі на месца. Таму, калі ў нас адбываецца першы занятак, мы збіраем бацькоўскі сход у актавай зале і я гэта якраз і тлумачу: тое, што вы займаецеся на курсах, – гэта цудоўна, нікому дадатковыя 4 гадзіны па прадмеце не пашкодзяць (гэта звычайна больш, чым у школе, у два разы), плюс школьныя заняткі. Але гэта яшчэ нічога не значыць, таму кожны павінен прыкласці максімум намаганняў, каб усё атрымалася.

– Вечерний Лицей – это ведь в основном минские дети или есть приезжие?

– У асноўным Мінск і Мінскі раён. Самыя аддаленыя кропкі – гэта Жодзіна, Дзяржынск, нейкі населены пункт напаўдарогі да Маладзечна.

– Но ведь, помимо учащихся на вечерних курсах, приезжают ведь поступать олимпиадники всякие да и вообще сильные дети со всей Беларуси. В каком соотношении зачисляются в Лицей «вечерники» и все остальные?

– Трошкі больш за палову абітурыентаў Ліцэя прыходзяць з вечаровых курсаў, таму лічба ўнутранага конкурса сярод прадстаўнікоў Вечаровага Ліцэя павялічваецца ў два разы і ўсё становіцца яшчэ складаней. Таму, пакуль абітурыент сам не пачне працаваць, нічога не атрымаецца.

– А для родителей старшеклассников, которые записываются на курсы подготовки к ЦТ, родительское собрание не проводится? Потому что, несмотря на открытость процесса и доступность сведений об успеваемости детей на занятиях, родители фактически не пользуются возможностью поинтересоваться, что да как.

– Іх складаней сабраць, бо дзеці ўжо старэйшыя, бацькі маюць менш уплыву. У нас на сайце напісана, што ёсць магчымасць сачыць за працэсам. Проста, калі ты выбіраешь паслугу, ты павінен пацікавіцца ўсімі магчымасцямі. Зараз мы будзем прыкладаць больш намаганняў да данясення гэтай актуальнай інфармацыі, будзем карыстацца рассылкамі. Нават сам працэс афармлення дамоў у гэтым годзе зусім іншы: раней усе прыходзілі, стаяла чарга, бацькі атрымлівалі бланкі, запаўнялі, звярталіся з імі да супрацоўнікаў Ліцэя, потым каманда апрацоўвала бланкі, “забівала” рукамі ў сістэму schools.by, даць памятку, як ёй карыстацца – зараз ёсць сістэма онлайн-заявак, пасля мы рассылаем на e-mail запрашэнні, калі бацькі прыходзяць, усе дамовы ўжо зроблены, нічога ад рукі пісаць не трэба, пастаўлена пячатка і стаіць подпіс дырэктара, усе дзеці ўжо зарэгістраваны ў schools.by, размеркаваны па групах. Задача бацькоў – назваць прозвішча і праверыць карэктнасць унесеных даных. Таму цяпер замест гэтых шматкрокавых паходаў запіс на курсы ідзе значна прасцей.

– Вопрос обратной связи – это вообще вопрос всех возможных курсов подготовки к поступлению. Есть ли на Вечернем Лицее какая-то форма обратной связи или узнать, как написал тот или иной ученик можно только со слов самого ученика?

– Раней існавала такая форма: мы адсылалі запыт на РІКВ і атрымлівалі інфармацыю. З гэтага года яны адмовіліся распаўсюджавць такія звесткі.

– Разве нет такого законодательного инструмента – например, в договор, который оформляется при записи на курсы, внести пункт о том, что родители обязуются предоставить фотокопию сертификата?

– Напісаць-та можна ўсё што заўгодна – Іншая справа наколькі мы будзем упэўнены, што гэта праўдзівая інфармацыя. Калі ўжо скончана навучанне, вельмі цяжка ўплываць на таго, з кім ты быў звязаны гэтымі канцылярскімі адносінамі. Калі бацькі не адправяць нам гэтае фота, што мы зможам зрабіць?

– Так как посчитать эту объективность и узнать хотя бы для себя, насколько эффективно функционируют курсы?

– Так, слушна, таму нейкія рэкламы, дзе вам гарантуюць мінімум 70 балаў, чытаць проста смешна. Я б на сябе не браў такую адказнасць: у меня былі розныя выпадкі. Напрыклад, вучань піша РТ на 100 балаў, усё бездакорна рашае, а на ЦТ у яго 83. Значыць, штосьці здарылася з ім псіхалагічна. Таму я б не гарантаваў. Даведацца пра вынікі можна цяпер толькі ад саміх дзяцей, але яны збольшага не хлусяць (калі была магчымасць запыту у інстытут кантроля ведаў, мы параўноўвалі рэальныя паказчыкі і словы дзяцей: яны не падманваюць нават без фотаздымкаў сертыфікатаў). У ліцэістаў у мінулым годзе была такая статыстыка: сярод тых, хто хадзіў да мяне на факультатыў (прыблізна палова ад выпускнікоў Ліцэя, хто здаваў фізіку), сярэдні бал – 91, сярод тых, хто не хадзіў на факультатыў па падрыхтоўцы да ЦТ, – 75. На вечаровым ліцэі сярэдняя лічба па групах – 73 бала. Летась гэты былі афіцыйныя звесткі РІКВ, а ў гэтым годзе цяжка будзе падлічыць дакладна.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

– На вечернем и на дневном лицее заработок преподавателя считается одинаково?

– На дзённым ліцэі ёсць стаўкі, якія разлічвае бухгалтэрыя. На вечаровым ліцэі тое самае, але ёсць дадатковая прэмія. Там сістэма даволі простая. Ёсць такая кніжка Дэніэла Пінка “Драйв: что насамрэч нас матывіруе” – даўно ў маім спісе была, і гэтым летам нарэшце дайшлі рукі. Тая схема, якая існуе на вечаровым ліцэі, адпавядае матывацыі 3.0, прапанаванай у гэтай кнізе. Па-першае, базавы заробак павінен быць больш, чым сярэдні ў сістэме падобных устаноў адукацыі (наш базавы заробак на падрыхтоўчых курсах у 1,5 разы вышэйшы, чым у настаўніка-метадыста. Па-другое, ёсць сістэма рэйтынгаў, якая ствараецца на падставе некалькіх паказчыкаў. Калі гэтых паказчыкаў мала, настаўніку лёгка “накруціць” сабе рэйтынг (напрыклад, калі за асноўны крытэрый браць пазітыўную ацэнку з боку дзяцей, ці своечасовае запаўненне журнала, ці недапушчэнне адсеву дзяцей з групы): ён будзе рабіць усё што заўгодна, каб адпавядаць менавіта гэтаму, дамінуючаму паказчыку. Прэміі і заахвочванні маюць права на існаванне толькі тады, калі крытэрыяў некалькі і яны падахвочваюць, “цягнуць” цябе ў розных накірунках. Калі ты імкнешся ўсіх іх задаволіць, то тады з’яўляешся “ідэальным настаўнікам”.

Д.Пинк — Драйв

Самы галоўны крытэрый (50 % ад усяго) – каб ніхто не сышоў з групы, бо ў гэтым выпадку у нас не будзе грошай, каб заплаціць самую малую зарплату. Але на ім ты не выедзеш далёка, таму існуюць іншыя: асабістая ацэнка дзяцей (мы раздаем анкеты ў лістападзе і красавіку), ацэнка заняткаў настаўнікам-метадыстам і, канешне, вынікі (колькі дзяцей з тваёй групы паступіла ў Ліцэй, якія адзнакі яны атрымліваюць за кантрольныя зрэзы, якія мы на курсах праводзім чатыры разы на год). Трэба і дзецям падабацца, і каб яны не сыходзілі, і вынікі адукацыйнага працэсу даваць, і каб настаўнік-метадыст, які ацэньвае твой урок, мог штосьці станоўчае пра яго сказаць, і яшчэ запаўняць электронны журнал (гэта неабавязкова, але пажадана). Цяжка падмануць такую сістэму: калі ты ўсё гэта робіш, значыць, ты сапраўды прыкладаеш усе намаганні, каб дзеці чаму-небудзь навучыліся. У гэтым годзе мы плануем пашырыць зваротную сувязь з настаўнікамі.

Задумка такога ацэньвання з’явілася гадоў 4-5 таму. Тады была аднолькавая аплата ва ўсіх настаўнікаў, але рэальна бачыш, што па-рознаму ўсе працуюць. Таму плаціць усім аднолькава – гэта неяк няправільна, і з’явілася ідэя зрабіць пэўную сістэму. Мы кансультаваліся ў Эдуарда Цэлюка (прым. – суаснавальнік Streamline) – ён падказаў крытэрый адсеву вучняў. Але параметраў павінна быць шмат: тады мы дадалі згаданыя вышэй крытэрыі.

%d1%85%d0%be%d0%bb%d0%bb-2-%d1%8d%d1%82%d0%b0%d0%b6

ФИНАЛ

Когда мы заканчивали разговор, Игорь Николаевич снова вернулся к своему большому проекту по адаптации англоязычных ресурсов для белорусского пользователя. Казалось, последнее лето он целиком существовал внутри этой идеи и она стала саундтреком для его жизни.

– Мы ліставаліся з распрацоўшчыкамі GradeCam, і я прапанаваў пэўныя крокі па ўдасканаленні іх прадукта (у прыватнасці дадаць магчымасць залічваць напалову правільныя адказы). Яны ўлічылі мае заўвагі і ў выніку дапрацавалі праграму: у новай версіі, якая выпушчана ў чэрвені, з’явіліся часткова правільныя адказы. У іх зараз з’явіўся новы накірунак – Aita (Artificial Intelligence Teaching Assistant): яны навучыліся распазнаваць лічбы. Цяпер дзеці ў бланк адказаў могуць пісаць лічбы (у тым ліку дробныя), а не толькі замалёўваць кропачкі. Сістэмы развіваюцца, і трэба трымаць руку на пульсе і карыстацца гэтым. Гэты працэс займае трошкі часу, але рэальна эканоміць яго ў будучым.

Ёсць адна кніжка, якая вельмі актуальная ў нашых беларускіх рэаліях, называецца «Ditch That Textbook », што ў перакладзе «Выкінь гэты падручнік». Ва ўмовах, калі ў Беларусі свет клінам зышоўся на падручніках, а як мы бачым з кнігі, і ў Амерыцы існуюць праблемы з якасцю друкаваных выданняў і іх адаптаванасцю пад патрэбы настаўнікаў, гэтая кніга даводзіць, як перастаць абапірацца на часта састарэлы, а бывае і няправільны матэр’ял падручніка, як укараніць сваю сістэму выкладання заснаваную на сучасных тэхналогіях. Даволі доўга я чытаю блог Мэта Мілера (аўтара Ditch That Textbook), але саму кнігу дайшлі рукі прачытаць  толькі гэтым летам . І хоць падчас прачытання мне падалося, што матэр’ял трошкі састарэў, бо кніга напісана пяць гадоў таму, але для падручніка-крэйдавага настаўніка гэта будзе сапраўднае адкрыццё. У рускай мове ёсць выдатнае слова – откровение.

– По-моему, Вы единственный в Беларуси, кто занимается этим в таких объемах и масштабах.

– Ну я не думаю, што адзіны. Тут трэба проста валодаць англійскай мовай і выдаткаваць трохі часу. Ведаеш, тут такая штука… Каменны век скончыўся не таму, што скончыліся камяні, а таму, что з’явілася нешта новае. Свет неяк рухаецца, і нам трэба паспяваць за ім, а то з большага мы так у “крэйдавым” перыядзе і спыніліся.

%d0%bf%d0%b5%d1%80%d0%b8%d0%be%d0%b4%d1%8b

P.S. Варакса – монстр. Монстр в том плане, что я давно не встречал в сфере образования людей, настолько одержимых тем, что они делают. Одержимых беззаветно и самоотверженно, причем делающих исключительно потому, что им это интересно, потому что не могут позволить себе остановиться в развитии, не могут раз за разом не открывать эти новые, доселе неведомые фрагменты этой карты в своей, персональной стратегии.

То, что делает Игорь Николаевич, прекрасно и страшно одновременно. Страшно потому, что каждый учитель теперь должен переосмыслить свою роль в образовательном пространстве и решить, зачем он там нужен вообще, готов ли он предложить что-то новое, готов ли сам осознать, что придется начать учиться заново (а мы, учителя, этого ой как боимся – хотим всеми силами оттянуть этот момент в надежде, что нам удастся отвертеться и всё начнется с поколения следующего; нет, не отвертимся!) Прекрасно потому, что и правда не каменный век, а мы привыкли ворочать камни. Человек из 309-го кабинета Лицея БГУ управляет машиной времени, подгоняя нас с вами по-новому взглянуть и на образ учителя, и на мир вокруг. Он наш паромщик – перевозчик из 2017-го года, в котором мы живем, в настоящий 2017-ый.

С Лицеем стоит сотрудничать хотя бы потому, что, наверное, где-то там внутри находится телепорт, помогающий нам, нерешительным, перебраться в это самое будущее. Которое, кстати, уже наступило.

%d1%822

8 Responses to “Вечерний Лицей и Игорь Варакса. Когда заканчивается каменный век”

  1. Так в каком же все-таки соотношении зачисляются в Лицей «вечерники» и все остальные? Два раза бал задан вопрос, а ответа так и не было дано. Наводит на мысль, что доля совсем скромная

  2. Возможно, Вы не дочитали до конца. Ответ прозвучал — «больш за палову». Это «больш за палову» колеблется от 55 до 60 % от общего количества (статистика есть).

  3. «Трошкі больш за палову абітурыентаў Ліцэя прыходзяць з вечаровых курсаў…»

    Абитуриентов, не лицеистов, именно так я и понял. Т.е. выглядит так, что пытаются поступить в Лицей ~1600 человек, и из них 810 из Вечернего.
    Но если реально 55-60% от всех зачисленных, то это круто, спасибо за инсайт.

    Мне просто казалось, что в мою бытность (13 лет назад) из Вечернего приходили единицы. С другой стороны, времени-то сколько уже прошло…

  4. Ну и еще, Сергей! 2017 год, а фотки будто реально с каменного века, из которого и предлагается выйти. Что с качеством? А статья интересная, спасибо

  5. И снова мимо. Все фотографии кликабельны. Хотите в полном размере — щелкайте прямо по фото — получите широкий формат в отдельном окне.

  6. необходимость кликать на картинки, чтобы получить нормальное изображение вместо квадратов — это и есть каменный век. вам самому нравится, как выглядит скриншот дневника в статье?

  7. К сожалению, Вы не допускаете мысли, что в мире существует народ, который читает с телефонов (не всегда последней модели) и живет в местах слабого интернет-сигнала (да-да, они есть, мы работали там несколько лет). Они читают слово, анализируют манеру говорения, а не аватару или профиль. Было бы не очень честно грузить их трафик картинками 4000 х 2000. Пусть материал интерактивный, но первичным в филологическом проекте является все же текст. Я очень рассчитываю (и всегда буду рассчитывать) на человека, который получает удовольствие от слога. Остальные в образовании не самая целевая аудитория.

  8. Только когда собственные дети становятся школьниками — только тогда приходит полное понимание: как повезло, что сам когда-то учился в лицее. Ребята-преподаватели, успехов, не сожгите свои крылья, спасибо.

Обсуждение - Оставьте комментарий